Archive for the ‘Sejarah’ Category

LONG SEMADOH TRAVEL & ADVENTURE

Long Semadoh Homestay

Long Semadoh about 100km from Lawas town is a Lun Bawang settlement, located in theBorneo Highlands. This homestay offers visitors with an excellent opportunity to experience Lun Bawang culture and lifestyle, warmth and friendly hospitality along with nature at its best. Long Semadoh is perfect natural retreat for those seeking quiet and peaceful surroundings the jungle is an unforgettable experience for everybody that likes to escape the busy normal life and wants to experience more about beautiful natural rainforest biodiversity.

Long Semadoh HomestayActivities

  • Jungle trekking
  • Birdwatching at Paya Maga (Sarawak)
  • Insects Of Borneo (Semadoh Valley)
  • Burial Caves
    (Burial caves are part of the myths and legends of the Orang Lun Bawang of Borneo)
  • Mountain climbing
  • Waterfalls and crystal clear water streams
  • Local Village Tour
  • Unique Lun Bawang cultural and cuisine
  • Long Lidong’s tagang system
  • Merarap Hotspring Lodge

CONTACT FORM

 

Advertisements

Dataran Merdeka. 16 Sept 2011

Dataran Merdeka. 16 Sept 2011

16 Sept 2011. Dataran Merdeka KL

16 Sept 2011. Dataran Merdeka KL

Nalem; 16hb Sept. 2011 ui idi uang tatek ruma’ kuh nalan nalan ine Kuala Lumpur. Terawe kuh pian nguit anak anak kuh ame’ nier ramai ‘perarakan’ luk ruen deh dai Dataran Merdeka. Iamo’ kai mio nacing dai. Kekiped neh… kai nier lun ngapuh ngapuh arep idi sebuang luk masih ngenet bus pian muli.

Ngerawe lemubed, semetu neh kuan amung amung lun luk rat Sarawak idi Sabah, inan tuda’ tuda’ ‘Sejarah’ luk inau ngapung kuan tau. Keli muh?

“Pada 16 SEPTEMBER 1963 permuafakatan bersama untuk membentukkan Persekutuan MALAYSIA antara EMPAT buah negara yang MERDEKA (Malaya, Singapura, Sarawak dan Sabah) telah termeterai. Malaya yang terdiri daripada 11 buah negeri telah mencapai kemerdekaan pada 31 OGOS 1957, Singapura pula telah merdeka pada 3 JUN 1959. Manakala Sarawak memperolehi kemerdekaan pada 22 JULAI 1963, dan Sabah pada 31 OGOS 1963. Justeru, kenyataan sejarah yang sebenar ialah MALAYA, SARAWAK, SABAH DAN SINGAPURA TELAH MENUBUHKAN MALAYSIA”.

Dollar Sarawak semasa menjadi NEGARA. Sekarang Negeri…

One Dollar The Government Of Sarawak
One Dollar The Government Of Sarawak
One Dollar The Government Of Sarawak
One Dollar The Government Of Sarawak
Five Dollar The Government Of Sarawak
Five Dollar The Government Of Sarawak
Ten Dollar The Government Of Sarawak
Ten Dollar The Government Of Sarawak
SABAH HAILS INDEPENDENCE ON AUGUST 31, 1963.
SABAH HAILS INDEPENDENCE ON AUGUST 31, 1963.

Sumber Info;  DISINI

Bagaimana Sabah dan Sarawak menjadi sebahagian daripada Malaysia?

Untuk memahami bagaimana Sabah dan Sarawak menjadi sebahagian daripada Malaysia pada 1963, adalah penting untuk mengetahui sejarahnya. Sarawak diperintah oleh dinasti Rajah Sir James Brooke selama lebih 100 tahun manakala Sabah diperintah oleh Sultan Sulu dan Syarikat Berpiagam Borneo Utara British sebelum kedua-dua negeri tersebut menjadi koloni Empayar British selepas Perang Dunia Kedua.

Apabila Persekutuan Tanah Melayu mencapai kemerdekaan pada tahun 1957, penduduk Sabah dan Sarawak mula berbincang tentang kemerdekaan Negeri-negeri mereka. Persoalan tentang Sabah dan Sarawak membentuk persekutuan dengan negara lain menjurus kepada penubuhan Suruhanjaya yang diketuai oleh Lord Cobbold untuk mendapat tahu kehendak penduduk Sabah dan Sarawak.

Setelah bercakap dengan pelbagai pihak, Suruhanjaya tersebut melaporkan bahawa majoriti penduduk Sabah dan Sarawak akan bersetuju untuk membentuk persekutuan dengan Tanah Melayu jika terdapat perlindungan istimewa untuk memelihara kepentingan mereka. Sebuah Jawatankuasa Antara Kerajaan telah dibentuk yang terdiri daripada Kerajaan Tanah Melayu, Kerajaan British, Sabah dan Sarawak untuk merangka perlindungan istimewa untuk Sabah dan Sarawak.

Pada Julai 1963, “Perjanjian Malaysia” ditandatangani di London di antara Kerajaan-kerajaan British dan Tanah Melayu, Sarawak, Sabah dan pihak-pihak lain (termasuk Singapore) untuk membentuk Malaysia, dan perjanjian tersebut termasuk kepentingan dan perlindungan istimewa untuk Sabah dan Sarawak yang disyorkan oleh Jawatankuasa Antara Kerajaan.

Parlimen Tanah Melayu kemudian membuat perubahan kepada Perlembagaan tahun 1957 untuk menjadikannya Perlembagaan Persekutuan untuk Malaysia, dan perlindungan istimewa untuk Sabah dan Sarawak dimasukkan ke dalam Perlembagaan.

Pada 16 September 1963, lahirlah Malaysia.

‎”Pada 16 September 1963, Sabah dan Sarawak mengumumkan untuk bergabung dengan Semenanjung Tanah Malaya, membentuk Malaysia. 48 tahun kemudian, meskipun memiliki sumber semulajadi yang lumayan, namun Sabah dan Sarawak tetap ketinggalan secara perbandingan, dari segi pembangunan sosial ekonomi, pendidikan, infrastruktur dan sebagainya.”

Untuk 10 tahun ini, Sabah adalah negeri yang termiskin. Dari segi pendidikan, 21% daripada penduduk Sabah tidak berpendidikan. Apa masa depan anak-anak ini? Mengapa pula jurang kemiskinan antara desa dan bandar di Sabah begitu ketara? Sempena kita menyambut Hari Malaysia, marilah kita merenung masalah ini.”

Sumber Info: http://www.merdekareview.com/bm/news.php?n=12280

Sepanjang bulan ini dan bulan April depan, tumpuan seluruh 28 juta (INFO: DISINI) penduduk Malaysia terarah ke bumi Kenyalang Sarawak yang diduduki seramai lebih 2.5 juta orang dengan keluasan 124,449 km persegi merangkumi 37.7% dari muka bumi Malaysia.

Pilihan raya ke 10 akan berlangsung dimana 71 kerusi dewan undangan negeri akan menjadi rebutan.

Barisan Nasional diwakili parti; Parti persaka Bumi Bersatu (PBB), Sarawak United People’s (SUPP), Parti Rakyat Sarawak (PRS) dan Sarawak Progressive Democratic Party (SPDP).

VOTE PKR REJECT BN

VOTE PKR REJECT BN

Manakala pembangkang pula diwakili;  SNAPP, PKR, DAP dan PAS serta beberapa parti politik yang lain seperti PCM  akan turut mewarnai gelangang pilihanraya kali ini.

Jika melihat keputusan pilihan raya pada tahun 2006, (INFO: DISINI) nampaknya, gelombang tsunami akan terjadi dalam pilihanraya kali ke-10 ini. Ini adalah kerana isu isu semasa akan mempengaruhi jumlah undi.

Penduduk Sarawak sudah bijak. Nampaknya banyak penduduk akan mengundi parti pembangkang kerana beberapa isu yang sukar diselesaikan oleh pihak parti kerajaan BN walaupun telah memerintah Sarawak lebih 47 tahun (INFO: DISINI).

Selain itu perkhidmatan ketua menteri Taib Mahmud selama 30 tahun diselubungi pendedahan Sarawak Report (INFO: DISINI) dan  Radio Free Sarawak (INFO: DISINI) akan membuat rakyat Sarawak membuka mata mengenai kekayaan luar biasa keluarga beliau serta kroni kroninya yang akan membuat rakyat Sarawak berpaling tadah untuk mengundi parti pembangkang yang diketuai oleh PKR.

Kebanyakan rakyat Sarawak merasa heran, walaupun banyak laporan polis sudah dibuat oleh badan tertentu mendesak (INFO DISINI) dan (DISINI) agar badan pencegah rasuah bertindak, namun sampai kesaat ini tiada tindakkan dibuat!

Selain itu, Isu isu yang sensitif dan sangat berkait rapat dengan amalan dan cara hidup harian orang Sarawak akan membuat penduduk Sarawak memilih Pembangkang kali ini.

Isu ALKITAB dan “ALLAH” yang tiada berkesudahan dan masih hangat diperdebatkan diperingkat pentadbiran Putrajaya amat menguris perasaan penduduk Sarawak yang mempunyai majoriti penduduk beragama Kristian.

“Saya percaya dan penuh yakin, akibat menerima tekanan yang berterusan dari kerajaan BN pusat, rakyat Sarawak akan meluahkan kekecewaan dan perasaan tidak puas hati mereka di kertas undi “.

Selain itu, hasil kajian yang dibuat oleh Dr.  Jeniri Amir, seorang pensyarah kanan di Universiti Malaysia Sarawak iaitu; pada tahun 2009, pendapatan Sarawak mencecah hampir RM3.726 bilion, tetapi mengapakah sekitar 70 peratus penduduk rumah panjang masih tidak menikmati bekalan air bersih, jalan raya dan tenaga elektrik dan penduduk Sarawak masih dibelenggu kemiskinan yang parah? (INFO DISINI) akan mempengaruhi Orang Sarawak dan mereka pasti akan mengundi Pembangkang.

Jika kita bertanya dengan 200,000 orang Sarawak yang datang berkerja dan melanjutkan pengajian di Semenanjung, bagaimanakah mutu dan keadaan kemudahan infrastruktur dan kemudahan asas di ‘luar Bandar’ di Sarawak berbanding dengan ‘luar bandar’ negeri diseluruh Semenanjung, jawapan yang kita terima adalah, perbezaan ‘Bagai Langit dengan bumi’. Ini membuat rakyat Sarawak tidak berpuas hati dan tidak akan mengundi pemerintahan BN di Sarawak lagi. (INFO: DISINI)

NANI LUN MON

Posted: 13 Mac 2011 in General, Life, Sejarah

LONG SEMADOH INAN KUH RUKED RUKED

Sent By:Jameson Taie

Pa liang Wat Gerawet
Pa lun Wat Gerawet
Pa busat aco luk merasat tu-tu

Iko maya lun irang
Ui maya’ lun reked
Long S’maduh
Inan ku ruked-ruked

Yapeh rurum kidi
Pangeh nepatad, ui p’laba dat niat
Long S’maduh inan ku ruked-ruked……….

Lun Bawang jangan  lupa

Lun Bawang jangan  lupa

Lun Bawang jangan lupa

Dulu bangsanya hampir pupus binasa

Lun Bawang jangan lupa

Dulu bangsanya hidup dihutan belantara

Lun Bawang jangan lupa

Dulu bangsanya mabuk 100 hari bersukaria

Lun Bawang jangan lupa

Dulu bangsanya  pengotor sepanjang masa

Lun Bawang jangan lupa

Dulu bangsanya  berpenyakit menderita

Lun Bawang jangan lupa

Dulu bangsanya hina dimata dunia

Lun Bawang jangan lupa

Dulu bangsanya pendidikan tiada

Lun Bawang jangan lupa

Dulu bangsanya miskin papa kedana

Lun Bawang jangan lupa

Dulu bangsanya kerdil

Lun Bawang jangan lupa

Dulu bangsanya terpencil

Lun Bawang jangan lupa

Tiada daulat

Tiada maruah

Tiada bebas

Lun Bawang jangan lupa

Lun Bawang jangan lupa

Lun Bawang jangan lupa

Sejarah bangsanya yang menganut ajaran animisme dihutan rimba

Tanah tinggalan datuk nenek moyangnya kian tercemar oleh kerakusan manusia

Ingatlah

Ingatlah

Ingatlah

Wahai bangsaku

Jangan mudah lupa lagi

Bangkitlah bangunlah dari lena dan marilah bersatu.

BERUBAHLAH!

Lun Bawang jangan lupa.

Perlembagaan Persekutuan Malaysia/Kebebasan Asasi

From Wikisource.

INFO, KLIK DISINI: http://wikisource.org/wiki/Perlembagaan_Persekutuan_Malaysia/Kebebasan_Asasi

SISTEM PEMERINTAHAN DI MALAYSIA. KLIK DISINI: http://saku30.tripod.com/bab_7tkt5.pdf

Perkara 5. Kebebasan diri

(1) Tiada seorang pun boleh diambil nyawanya atau dilucutkan kebebasan dirinya kecuali mengikut undang-undang.

(2) Jika pengaduan dibuat kepada Mahkamah Tinggi atau mana-mana hakim Mahkamah Tinggi menyatakan bahawa seseorang sedang ditahan dengan menyalahi undang-undang, maka mahkamah itu hendaklah menyiasat pengaduan itu dan, melainkan jika mahkamah itu berpuas hati bahawa tahanan itu adalah sah, hendaklah memerintahkan supaya orang itu dibawa ke hadapan mahkamah itu dan melepaskannya.

(3) Jika seseorang ditangkap maka dia hendaklah diberitahu dengan seberapa segera yang boleh alasan-alasan dia ditangkap dan dia hendaklah dibenarkan berunding dengan dan dibela oleh seorang pengamal undang-undang pilihannya.

(4) Jika seseorang ditangkap dan tidak dilepaskan, maka orang itu hendaklah tanpa kelengahan yang tidak munasabah, dan walau bagaimanapun dalam tempoh dua puluh empat jam (tidak termasuk masa apa-apa perjalanan yang perlu) dibawa ke hadapan majistret dan orang itu tidak boleh ditahan dalam jagaan selanjutnya tanpa kebenaran majistret itu:

Dengan syarat bahawa Fasal ini tidaklah terpakai bagi penangkapan atau penahanan mana-mana orang di bawah undang-undang yang sedia ada yang berhubungan dengan kediaman terhad, dan kesemua peruntukan Fasal ini hendaklah disifatkan telah menjadi suatu bahagian perlu Perkara ini mulai dari hari Merdeka:

Dengan syarat selanjutnya bahawa dalam pemakaiannya bagi seseorang, selain seorang warganegara, yang ditangkap atau ditahan di bawah undang-undang yang berhubungan dengan imigresen, Fasal ini hendaklah dibaca seolah-olah perkataan “tanpa kelengahan yang tidak munasabah, dan walau bagaimanapun dalam tempoh dua puluh empat jam (tidak termasuk masa apa-apa perjalanan yang perlu)” telah digantikan dengan perkataan “dalam tempoh empat belas hari”:

Dan dengan syarat selanjutnya bahawa dalam hal penangkapan bagi sesuatu kesalahan yang boleh dibicarakan oleh mahkamah Syariah, sebutan dalam Fasal ini mengenai majistret hendaklah ditafsirkan sebagai termasuk sebutan mengenai hakim mahkamah Syariah.

Perkara 6. Keabdian dan kerja paksa dilarang.

(1) Tiada seorang pun boleh ditahan sebagai abdi.

(2) Segala bentuk kerja paksa adalah dilarang, tetapi Parlimen boleh melalui undang-undang membuat peruntukan mengenai perkhidmatan wajib bagi maksud-maksud negara.

(3) Kerja atau khidmat yang dikehendaki daripada mana-mana orang sebagai akibat daripada sesuatu sabitan atau dapatan bahawa dia bersalah di mahkamah tidaklah dikira sebagai kerja paksa mengikut pengertian Perkara ini, dengan syarat kerja atau khidmat itu dijalankan di bawah pengawasan dan kawalan suatu pihak berkuasa awam.

(4) Jika menurut mana-mana undang-undang bertulis kesemua atau mana-mana bahagian daripada fungsi mana-mana pihak berkuasa awam dikehendaki dijalankan oleh suatu pihak berkuasa awam yang lain, bagi maksud membolehkan fungsi-fungsi itu dilaksanakan, maka pekerja-pekerja pihak berkuasa awam yang mula-mula disebut adalah terikat untuk berkhidmat dengan pihak berkuasa awam yang kedua disebut, dan perkhidmatan mereka dengan pihak berkuasa awam yang kedua disebut itu tidaklah dikira sebagai kerja paksa mengikut pengertian Perkara ini, dan tiada seorang pun pekerja itu berhak menuntut apa-apa hak sama ada daripada pihak berkuasa awam yang mula-mula disebut atau kedua disebut itu oleh sebab pertukaran pekerjaannya.

Perkara 7. Perlindungan daripada undang-undang jenayah kuat kuasa ke belakang dan perbicaraan berulang.

(1) Tiada seorang pun boleh dihukum kerana sesuatu perbuatan atau peninggalan yang tidak boleh dihukum menurut undang-undang pada masa perbuatan atau peninggalan itu dilakukan atau dibuat, dan tiada seorang pun boleh menanggung hukuman yang lebih berat kerana sesuatu kesalahan daripada yang telah ditetapkan oleh undang-undang pada masa kesalahan itu dilakukan.

(2) Seseorang yang telah dibebaskan daripada sesuatu kesalahan atau disabitkan atas sesuatu kesalahan tidak boleh dibicarakan semula kerana kesalahan yang sama kecuali jika sabitan atau pembebasan itu telah dibatalkan dan perbicaraan semula diperintahkan oleh suatu mahkamah yang lebih atas daripada mahkamah yang telah membebaskan atau mensabitkannya itu.

Perkara 8. Kesamarataan.

(1) Semua orang adalah sama rata di sisi undang-undang dan berhak mendapat perlindungan yang sama rata di sisi undang-undang.

(2) Kecuali sebagaimana yang dibenarkan dengan nyata oleh Perlembagaan ini tidak boleh ada diskriminasi terhadap warganegara semata-mata atas alasan agama, ras, keturunan, tempat lahir atau jantina dalam mana-mana undang-undang atau dalam pelantikan kepada apa-apa jawatan atau pekerjaan di bawah sesuatu pihak berkuasa awam atau dalam pentadbiran mana-mana undang-undang yang berhubungan dengan pemerolehan, pemegangan atau pelupusan harta atau berhubungan dengan penubuhan atau penjalanan apa-apa pertukangan, perniagaan, profesion, kerjaya atau pekerjaan.

(3) Tidak boleh ada diskriminasi yang memihak kepada mana-mana orang atas alasan bahawa dia seorang rakyat Raja bagi mana-mana Negeri.

(4) Tiada pihak berkuasa awam boleh mendiskriminasikan mana-mana orang atas alasan bahawa dia bermastautin atau menjalankan perniagaan di mana-mana bahagian Persekutuan di luar bidang kuasa pihak berkuasa itu.

(5) Perkara ini tidak menidaksahkan atau melarang—

(a) apa-apa peruntukan yang mengawal selia undang-undang diri;
(b) apa-apa peruntukan atau amalan yang mengehadkan jawatan atau pekerjaan yang berkaitan dengan hal ehwal mana-mana agama, atau sesuatu institusi yang diuruskan oleh sekumpulan orang yang menganuti mana-mana agama, kepada orang yang menganuti agama itu;
(c) apa-apa peruntukan bagi perlindungan, kesentosaan atau pemajuan orang asli Semenanjung Tanah Melayu (termasuk perizaban tanah) atau perizaban bagi orang asli suatu perkadaran yang munasabah daripada jawatan-jawatan yang sesuai dalam perkhidmatan awam;
(d) apa-apa peruntukan yang menetapkan kemastautinan di sesuatu Negeri atau di sebahagian sesuatu Negeri sebagai suatu kelayakan bagi pemilihan atau pelantikan kepada mana-mana pihak berkuasa yang mempunyai bidang kuasa hanya di Negeri atau di bahagian itu sahaja, atau bagi pengundian dalam pemilihan itu;
(e) apa-apa peruntukan Perlembagaan sesuatu Negeri, yang adalah atau yang bersamaan dengan suatu peruntukan yang berkuat kuasa sebaik sebelum Hari Merdeka;
(f) apa-apa peruntukan yang mengehadkan pengambilan masuk tentera ke dalam Rejimen Askar Melayu kepada orang Melayu.

Perkara 9. Larangan buang negeri dan kebebasan bergerak.

(1) Tiada seorang pun warganegara boleh dibuang negeri dari atau ditahan masuk ke Persekutuan.

(2) Tertakluk kepada Fasal (3) dan kepada mana-mana undang-undang yang berhubungan dengan keselamatan Persekutuan atau mana-mana bahagiannya, ketenteraman awam, kesihatan awam, atau penghukuman pesalah, tiap-tiap warganegara berhak bergerak dengan bebas di seluruh Persekutuan dan bermastautin di mana-mana bahagiannya.

(3) Selagi mana-mana Negeri lain berada dalam kedudukan istimewa di bawah Perlembagan ini berbanding dengan Negeri-Negeri Tanah Melayu, Parlimen boleh melalui undang-undang mengenakan sekatan-sekatan, antara Negeri itu dengan Negeri-Negeri yang lain, ke atas hak-hak yang diberikan oleh Fasal (2) berkenaan dengan pergerakan dan kemastautinan.

Perkara 10. Kebebasan bercakap, berhimpun dan berpersatuan.

(1) Tertakluk kepada Fasal (2), (3) dan (4)—

(a) tiap-tiap warganegara berhak kepada kebebasan bercakap dan bersuara;
(b) semua warganegara berhak untuk berhimpun secara aman dan tanpa senjata;
(c) semua warganegara berhak untuk membentuk persatuan.

(2) Parlimen boleh melalui undang-undang mengenakan—

(a) ke atas hak yang diberikan oleh perenggan (a) Fasal (1), apa-apa sekatan yang didapatinya perlu atau suai manfaat demi kepentingan keselamatan Persekutuan atau mana-mana bahagiannya, hubungan baik dengan negara-negara lain, ketenteraman awam atau prinsip moral dan sekatan-sekatan yang bertujuan untuk melindungi keistimewaan Parlimen atau mana-mana Dewan Undangan atau untuk membuat peruntukan menentang penghinaan mahkamah, fitnah, atau pengapian apa-apa kesalahan;
(b) ke atas hak yang diberikan oleh perenggan (b) Fasal (1), apa-apa sekatan yang didapatinya perlu atau suai manfaat demi kepentingan keselamatan Persektuan atau mana-mana bahagiannya atau ketenteraman awam;
(c) ke atas hak yang diberikan oleh perenggan (c) Fasal (1), apa-apa sekatan yang didapatinya perlu atau suai manfaat demi kepentingan keselamatan Persekutuan atau mana-mana bahagiannya, ketenteraman awam atau prinsip moral.

(3) Sekatan-sekatan ke atas hak untuk membentuk persatuan yang diberikan oleh perenggan (c) Fasal (1) boleh juga dikenakan oleh mana-mana undang-undang yang berhubungan dengan perburuhan atau pendidikan.

(4) Pada mengenakan sekatan-sekatan demi kepentingan keselamatan Persekutuan atau mana-mana bahagiannya atau ketenteraman awam di bawah Fasal (2)(a), Parlimen boleh meluluskan undang-undang melarang dipersoalkan apa-apa perkara, hak, taraf, kedudukan, keistimewaan, kedaulatan atau prerogatif yang ditetapkan atau dilindungi oleh peruntukan Bahagian III, Perkara 152, 153 atau 181 melainkan yang berhubungan dengan pelaksanaannya sebagaimana yang dinyatakan dalam undang-undang itu.

Perkara 11. Kebebasan beragama.

(1) Tiap-tiap orang berhak menganuti dan mengamalkan agamanya dan, tertakluk kepada Fasal (4), mengembangkannya.

(2) Tiada seorang pun boleh dipaksa membayar apa-apa cukai yang hasilnya diuntukkan khas kesemuanya atau sebahagiannya bagi maksud sesuatu agama selain agamanya sendiri.

(3) Tiap-tiap kumpulan agama berhak—

(a) menguruskan hal ehwal agamanya sendiri;
(b) menubuhkan dan menyenggarakan institusi-institusi bagi maksud agama atau khairat; dan
(c) memperoleh dan mempunyai harta dan memegang dan mentadbirkannya mengikut undang-undang.

(4) Undang-undang Negeri dan berkenaan dengan Wilayah-Wilayah Persekutuan Kuala Lumpur, Labuan dan Putrajaya, undang-undang persekutuan boleh mengawal atau menyekat pengembangan apa-apa doktrin atau kepercayaan agama di kalangan orang yang menganuti agama Islam.

(5) Perkara ini tidaklah membenarkan apa-apa perbuatan yang berlawanan dengan mana-mana undang-undang am yang berhubungan dengan ketenteraman awam, kesihatan awam atau prinsip moral.

Perkara 12. Hak berkenaan dengan pendidikan.

(1) Tanpa menjejaskan keluasan Perkara 8, tidak boleh ada diskriminasi terhadap mana-mana warganegara semata-mata atas alasan agama, ras, keturunan atau tempat lahir—

(a) dalam pentadbiran mana-mana institusi pendidikan yang disenggarakan oleh suatu pihak berkuasa awam, dan, khususnya, kemasukan murid-murid atau pelajar-pelajar atau pembayaran fi; atau
(b) dalam memberikan bantuan kewangan daripada wang sesuatu pihak berkuasa awam bagi penyenggaraan atau pendidikan murid-murid atau pelajar-pelajar di mana-mana institusi pendidikan (sama ada disenggarakan oleh suatu pihak berkuasa awam atau tidak dan sama ada di dalam atau di luar Persekutuan).

(2) Tiap-tiap kumpulan agama berhak menubuhkan dan menyenggarakan institusi-institusi bagi pendidikan kanak-kanak dalam agama kumpulan itu sendiri, dan tidak boleh ada diskriminasi semata-mata atas alasan agama dalam mana-mana undang-undang yang berhubungan dengan institusi-institusi itu atau dalam pentadbiran mana-mana undang-undang itu; tetapi adalah sah bagi Persekutuan atau sesuatu Negeri menubuhkan atau menyenggarakan atau membantu dalam menubuhkan atau menyenggarakan institusi-institusi Islam atau mengadakan atau membantu dalam mengadakan ajaran dalam agama Islam dan melakukan apa-apa perbelanjaan sebagaimana yang perlu bagi maksud itu.

(3) Tiada seorang pun boleh dikehendaki menerima ajaran sesuatu agama atau mengambil bahagian dalam apa-apa upacara atau upacara sembahyang sesuatu agama, selain agamanya sendiri.

(4) Bagi maksud Fasal (3) agama seseorang yang di bawah umur lapan belas tahun hendaklah ditetapkan oleh ibu atau bapanya atau penjaganya.

Perkara 13. Hak terhadap harta.

(1) Tiada seorang pun boleh dilucutkan hartanya kecuali mengikut undang-undang.

(2) Tiada undang-undang boleh memperuntukkan pengambilan atau penggunaan harta dengan paksa tanpa pampasan yang memadai.